Wprowadzenie do problemu / definicja luki
Nowo zidentyfikowany klaster aktywności „InedibleOchotense”, oceniany jako powiązany z Rosją, podszywa się pod firmę ESET i rozsyła do ukraińskich podmiotów spreparowane instalatory produktów ESET. Fałszywe pakiety instalacyjne dołączają prawdziwy komponent ESET AV Remover, ale potajemnie doinstalowują backdoora Kalambur (aka SUMBUR), który wykorzystuje sieć Tor do C2 i może włączać zdalny dostęp (m.in. RDP/3389) oraz doinstalowywać OpenSSH. Dystrybucja odbywa się przez spear-phishing i wiadomości w Signal, z linkami do domen stylizowanych na ESET, m.in. esetsmart[.]com, esetscanner[.]com, esetremover[.]com.
W skrócie
- Atakujący podszywają się pod ESET i skłaniają ofiary do pobrania trojanizowanego instalatora.
- Łańcuch infekcji dostarcza Kalambur/SUMBUR (C#) z Tor-owym C2, a obok instaluje legalny AV Remover – to zabieg uwiarygadniający.
- Kampania obserwowana od maja 2025 r. uderza w podmioty na Ukrainie.
- TTP wykazują nakładanie się z wcześniejszymi aktywnościami Sandworm/APT44 (m.in. wątki UAC-0212/UAC-0125).
Kontekst / historia / powiązania
ESET opisuje tę falę w swoim najnowszym APT Activity Report (zakres kwiecień–wrzesień 2025), zwracając uwagę na utrzymujący się priorytet rosyjskich grup wobec Ukrainy i UE. Równolegle wcześniejsze analizy EclecticIQ i alerty środowiska CERT-ów wskazywały na podobne sztuczki z trojanizowanymi narzędziami oraz sub-klastry UAC-0212 / UAC-0125 przypisywane do Sandworm/APT44.
Analiza techniczna / szczegóły luki
Wektor wejścia: ukierunkowane e-maile (po ukraińsku, z wyłapanymi „rusycyzmami”) oraz wiadomości w Signal zawierają link do pobrania „instalatora ESET”. Hostowanie na domenach łudząco podobnych do marki zwiększa konwersję.
Pakiet instalacyjny: uruchamia autentyczny ESET AV Remover (element „zasłony dymnej”), a równolegle dropuje i uruchamia Kalambur/SUMBUR.
Backdoor: napisany w C#, utrzymuje łączność przez Tor (C2), potrafi dograć OpenSSH i otworzyć RDP (3389), rozszerzając trwałość i zdalne sterowanie hostem.
Atrybucja: ESET wskazuje na nakładanie się TTP z opisywaną przez EclecticIQ kampanią BACKORDER i aktywnościami klasyfikowanymi przez CERT-UA jako UAC-0212; osobne raporty łączą z tym spektrum także UAC-0125. ESET podkreśla jednak, że pełne zrównanie klastrów nie jest w 100% potwierdzone.
Praktyczne konsekwencje / ryzyko
- Zaufanie do marki: wykorzystanie brandu ESET oraz dołączenie prawdziwego komponentu utrudnia detekcję „na oko” i obniża czujność użytkowników i helpdesku.
- Szybka eskalacja: natychmiastowa dostępność RDP/OpenSSH po instalacji daje operatorom wygodny kanał Lateral Movement.
- Trwałość i ukrycie: Tor utrudnia blokowanie i korelację zdarzeń w SIEM/SOAR bez profilowanych detekcji.
- Ryzyko dla łańcucha dostaw: zgodnie z trendami z raportów APT, celami są instytucje rządowe, energia, logistyka, edukacja; kompromitacje dostawców mogą kaskadowo dotykać klientów.
Rekomendacje operacyjne / co zrobić teraz
- Blokady domen i IoC: natychmiastowo zablokować
esetsmart[.]com,esetscanner[.]com,esetremover[.]comi powiązane hosty; uaktualnić filtry w proxy/DNS. - Kontrola źródeł oprogramowania: egzekwować politykę pobierania instalatorów wyłącznie z oficjalnych domen producenta i poprzez zaufane repozytoria/PKI; wprowadzić hash-pinning dla instalatorów.
- Detekcje behawioralne:
- Wykrywanie nietypowego uruchomienia AV Remover ze ścieżek tymczasowych/użytkownika.
- Reguły na tworzenie/usługi OpenSSH w Windows, na zmiany RDP/3389, oraz procesy ładujące biblioteki Tor.
- Telemetria C2 przez Tor (nowe procesy
tor.exe, nietypowe porty, długie sesje TCP do węzłów wejściowych).
Wzorce TTP można wzbogacić gotowymi regułami SIGMA przygotowanymi pod UAC-0212/UAC-0125.
- Twardnienie stacji roboczych: wyłączanie RDP tam, gdzie zbędny; MFA do zdalnych usług; AppLocker/WDAC dla instalatorów spoza „allowlist”.
- Edukacja użytkowników: komunikat „ESET nie wysyła instalatorów w wiadomościach” + procedura zgłaszania podejrzanych linków (phishing w jęz. ukraińskim z błędami językowymi).
- Hunting/IR szybkie sprawdzenia:
- Ostatnie polecenia RDP, nowe lokalne konta, wpisy Firewall otwierające 3389.
- Ślady OpenSSH na hostach Windows.
- Artefakty instalatora w
%TEMP%, nietypowe ścieżki wykonywalne podpisane „ESET” bez ważnej sygnatury.
Różnice / porównania z innymi przypadkami (jeśli dotyczy)
- W lutym 2025 r. opisywano kampanie Sandworm oparte na trojanizowanych narzędziach KMS i fałszywych installerach – obecny przypadek jest bardziej wyrafinowany socjotechnicznie poprzez użycie marki ESET oraz włączenie legalnego komponentu w pakiecie.
- Nakładanie TTP z UAC-0212 / UAC-0125 łączy obecną kampanię z ekosystemem APT44, ale pełna tożsamość pozostaje przedmiotem analizy (ostrożność w atrybucji!).
Podsumowanie / kluczowe wnioski
- Atakujący instrumentalizują zaufanie do producenta AV i łączą legalny komponent z malware w jednym installerze.
- Kalambur/SUMBUR zapewnia ciche, trwałe RCE i kanały zdalnego dostępu (Tor + RDP/OpenSSH).
- Higiena źródeł oprogramowania, detekcje behawioralne i blokady IoC to najszybsze środki ograniczające ryzyko.
- Trendy z raportów APT ESET wskazują, że Ukraina i UE pozostają priorytetowymi celami rosyjskich grup – należy utrzymywać podwyższoną gotowość.
Źródła / bibliografia
- The Hacker News — Trojanized ESET Installers Drop Kalambur Backdoor in Phishing Attacks on Ukraine (06.11.2025). (The Hacker News)
- Help Net Security — Russia-linked hackers intensify attacks as global APT activity shifts (omówienie ESET APT Activity Report, 06.11.2025). (Help Net Security)
- EclecticIQ — Sandworm APT Targets Ukrainian Users with Trojanized Microsoft KMS Activation Tools… (11.02.2025). (blog.eclecticiq.com)
- SOC Prime — Detecting UAC-0212 attacks linked to Sandworm APT subcluster (24.02.2025). (SOC Prime)
- INCIBE-CERT — UAC-0212 attack campaign against critical infrastructures in Ukraine (25.03.2025, z referencjami do CERT-UA #13702). (INCIBE)
