Co znajdziesz w tym artykule?
Wprowadzenie do problemu / definicja
Rozwój sztucznej inteligencji coraz mocniej wpływa na obszar cyberbezpieczeństwa, w tym również na badania kryptograficzne. Najnowsze doniesienia wskazują, że model Claude Mythos Preview miał wesprzeć opracowanie ataku odzyskiwania klucza na testowy wariant postkwantowego schematu HAWK-256 oraz przyspieszyć znany atak na zredukowaną, 7-rundową wersję AES-128.
Nie oznacza to natychmiastowego zagrożenia dla powszechnie stosowanych wdrożeń kryptograficznych, ale stanowi ważny sygnał dla branży. Modele AI przestają być wyłącznie narzędziem do analizy kodu i automatyzacji operacji bezpieczeństwa, a zaczynają wspierać zaawansowaną kryptoanalizę.
W skrócie
Najważniejszy wniosek z opublikowanych informacji jest taki, że oba wyniki mają obecnie przede wszystkim znaczenie badawcze. Atak na HAWK-256 dotyczy parametru wyzwaniowego, a nie pełnego przekreślenia całej klasy kryptografii kratowej, natomiast szybsza analiza AES odnosi się tylko do 7 z 10 rund standardowego AES-128.
- Claude Mythos Preview miał pomóc w opracowaniu kompletnego ataku odzyskiwania klucza na HAWK-256.
- W ataku na HAWK wykorzystano wcześniej nieuwzględnioną symetrię w strukturze kratowej algorytmu.
- W przypadku AES-128 badacze opisali szybszy atak typu meet-in-the-middle na wersję 7-rundową.
- Przyspieszenie wobec wcześniejszej techniki ma wynosić od 200 do 800 razy.
- 29 lipca 2026 roku zespół HAWK wycofał projekt z procesu standaryzacji NIST.
Kontekst / historia
HAWK należał do grona kandydatów dopuszczonych przez NIST do trzeciej rundy dodatkowego procesu standaryzacji podpisów cyfrowych odpornych na komputery kwantowe. Projekt wzbudzał zainteresowanie, ponieważ reprezentował podejście kratowe, oferował relatywnie małe podpisy i nie wymagał obliczeń zmiennoprzecinkowych.
Równolegle środowisko kryptograficzne od lat bada zredukowane wersje znanych szyfrów blokowych, takich jak AES. Tego typu analizy nie służą zwykle wykazaniu praktycznego złamania produkcyjnego algorytmu, lecz ocenie jego marginesu bezpieczeństwa i identyfikacji potencjalnych skrótów analitycznych.
Nowością w tej sprawie jest rola AI w generowaniu lub przyspieszaniu nowych pomysłów kryptoanalitycznych. To przesuwa dyskusję z poziomu wsparcia badaczy przez modele językowe do pytania o to, czy wyspecjalizowana AI może realnie przyczyniać się do odkrywania nowych technik ataku.
Analiza techniczna
W przypadku HAWK-256 opisywany atak koncentruje się na odzyskaniu klucza dla wariantu testowego. Zgodnie z publicznymi informacjami badacze mieli wykorzystać dodatkowy automorfizm, czyli symetrię zachowującą strukturę kraty. Taka właściwość może obniżyć trudność problemu do poszukiwania krótkiego wektora w kracie o mniejszym wymiarze niż pierwotnie zakładano.
Praktyczna realizacja ataku miała polegać na zbudowaniu specjalnej kraty pochodnej z klucza publicznego, a następnie użyciu redukcji krat i technik przesiewania do odzyskania krótkich wektorów. Na tej podstawie możliwe staje się odtworzenie sekretu funkcjonalnie równoważnego z oryginalnym materiałem podpisującym, co w praktyce pozwala generować poprawne podpisy dla danego klucza publicznego.
Według opisu opublikowana implementacja miała wspierać wyłącznie HAWK-256 i odrzucać inne parametry wejściowe. Szacowany czas pełnego odzyskania klucza wynosił około 3 godzin i 42 minut na serwerze 96-rdzeniowym, co pokazuje, że dla tego wariantu atak przestaje być wyłącznie konstrukcją teoretyczną.
W przypadku AES-128 chodzi wyłącznie o atak na 7-rundową wersję szyfru. Usprawnienie dotyczy klasycznego schematu meet-in-the-middle, w którym porównuje się stany pośrednie uzyskane podczas obliczeń prowadzonych od różnych stron szyfru. Claude Mythos Preview miał wskazać niezmiennik określony jako Möbius Bridge, który eliminuje jeden z etapów zgadywania wartości pośredniej.
Mimo tego ograniczenia praktyczne znaczenie ataku na AES pozostaje niewielkie. Opisana metoda nadal wymaga około 2^105 wybranych tekstów jawnych zaszyfrowanych pod jednym stałym i nieznanym kluczem, co czyni taki scenariusz skrajnie nierealistycznym w realnych środowiskach operacyjnych.
Konsekwencje / ryzyko
Z perspektywy organizacji korzystających z powszechnie wdrożonych mechanizmów szyfrowania nie ma dziś przesłanek do awaryjnej wymiany AES. Wynik dotyczący 7-rundowego AES-128 nie obejmuje pełnej wersji algorytmu i nie przekłada się na praktyczną podatność produkcyjną.
Znacznie większe znaczenie ma sprawa HAWK. Choć publicznie opisany atak dotyczył wariantu wyzwaniowego HAWK-256, jego wpływ na zaufanie do konstrukcji okazał się istotny na tyle, że projekt został wycofany z procesu standaryzacyjnego NIST. To pokazuje, że nawet częściowy sukces kryptoanalityczny może zmienić ocenę dojrzałości algorytmu postkwantowego.
Szersze ryzyko ma charakter strategiczny. Jeżeli modele AI będą coraz skuteczniej identyfikować symetrie, niezmienniki i skróty obliczeniowe w projektach kryptograficznych, organizacje będą musiały szybciej reagować na zmiany w ocenie bezpieczeństwa algorytmów. Oznacza to większą presję na kryptograficzną elastyczność, sprawne procesy migracyjne i bardziej regularną ocenę zależności od dostawców.
Istotnym problemem pozostaje też walidacja wyników. Nawet jeśli AI generuje obiecujące hipotezy, to ich potwierdzenie wymaga zaawansowanej pracy ekspertów. W praktyce przewaga konkurencyjna może więc zależeć nie tylko od jakości modeli, ale również od zdolności zespołów badawczych do szybkiej weryfikacji odkryć.
Rekomendacje
Organizacje powinny zachować spokój i nadal stosować AES zgodnie z aktualnymi dobrymi praktykami bezpieczeństwa. Kluczowe pozostają poprawna implementacja, bezpieczne zarządzanie kluczami, stosowanie uwierzytelnionych trybów szyfrowania oraz ograniczanie ryzyka wycieku materiału kryptograficznego.
W obszarze kryptografii postkwantowej warto przyjąć podejście oparte na elastyczności architektonicznej. Systemy powinny być projektowane tak, aby wymiana algorytmów, parametrów i bibliotek była możliwa bez kosztownej przebudowy całej infrastruktury.
- monitorować decyzje NIST i zmiany w procesach standaryzacyjnych PQC,
- unikać nadmiernej zależności od eksperymentalnych lub niestandardowych schematów kryptograficznych,
- uwzględniać wpływ AI na tempo badań kryptograficznych w modelach ryzyka,
- rozwijać procesy niezależnej walidacji wyników publikowanych przez laboratoria i dostawców modeli,
- prowadzić inwentaryzację używanej kryptografii, aby szybciej reagować na zmianę oceny bezpieczeństwa algorytmów.
Dla vendorów i środowisk badawczych ważne staje się również testowanie własnych konstrukcji pod kątem zautomatyzowanego wykrywania symetrii i niezmienników. AI może w praktyce stać się nowym narzędziem red teamingu kryptograficznego.
Podsumowanie
Wyniki dotyczące HAWK-256 i 7-rundowego AES-128 nie oznaczają załamania bezpieczeństwa współczesnej kryptografii, ale sygnalizują istotną zmianę jakościową. Sztuczna inteligencja coraz wyraźniej wchodzi w obszar głębokiej kryptoanalizy i może wpływać na tempo odkrywania słabości w nowych konstrukcjach.
Najbardziej namacalnym skutkiem tej sprawy nie jest praktyczne zagrożenie dla pełnego AES-128, lecz wpływ na ocenę schematów postkwantowych i proces standaryzacji. Wycofanie HAWK z procesu NIST pokazuje, że badania prowadzone z udziałem AI mogą szybko przełożyć się na decyzje strategiczne dla całego rynku bezpieczeństwa.
Źródła
- https://thehackernews.com/2026/07/claude-ai-just-cracked-post-quantum.html
- https://www.nist.gov/news-events/news/2026/05/nine-candidates-advance-third-round-additional-digital-signatures-pqc
- https://nvlpubs.nist.gov/nistpubs/ir/2026/NIST.IR.8610.pdf
- https://www.anthropic.com/claude/mythos
- https://csrc.nist.gov/Projects/pqc-dig-sig